پروسه ی تزريق پلاستيک

شيوه ی تزريق پلاستيک يکی از مهمترين و پرکاربردترين روشهای شکل دهی پلاستيـک وتـــوليدمحصـــولات  پلاستيکی در صنايــع محســوب می شود. در اين روش مــاده  اوليــه کــه يکی از انـــواع تــرموپلاستها  می باشد، طی عمليات خاصی به داخل کويتيهای ( Cavity ) قالب رانده شده و پس از خنک کاری از قالب بيـرون می آيند.

اين روش بيشتر در پروسه های توليد انبوه (Mass – Production   ) و مدل سازی( Prototyping ) مورد استفاده قرار می گيرد . تزريق پلاستيک نسبتا شيوه جديدی در توليد محصولات به حساب می آيد. اولين دستگاه تزريق پلاستيک در سال ۱۹۳۰ ميلادی ساخته شد و کم کم در اختيار صنايع قرار گرفت .

در ادامه ۶ مرحله از يک پروسه تزريق پلاستيک معرفی و بررسی می شود :

Clamping:

يک ماشين تزريق از سه قسمت اصلی تشکيل شده است . قالب ،Clamping   و فاز تزريق .  Clamping قسمتی از دستگاه را شامل می شود که که در حين پروسه تزريق فالب را بسته نگه می دارد و پس از آن باز مي کند  اساسا قالبها از دو نيمه تشکيل می شوند که در هنگام تزريق بايد توسط اين بخش در کنار هم فيکس شوند .

Injection( تزريق ):

در فاز  تزريق مواد پلاستيک که معمولا به فرم گرانول ( دانه دانه ) می باشند ، وارد قيفی در قسمت بالايی دستگاه می شوند و از آنجا وارد سيلندری می شوند که توسط هيترهايی احاطه شده است . گرانولها پس از حرارت دیدن به حالت مذاب يا رزين در می آيند . در داخل سيلندر مواد به وسيله مارپيچی زير و رو می شوند . با چرخش  مارپيچ مواد نيز به سمت جلو رانده می شوند . و هنگامی که ماده کافی در قسمت جلويی مارپيچ ذخيره شد ، عمليات تزريق توسط نازل صورت می گيرد . و مواد مذاب به داخل راهگاه قالب رانده می شوند . سرعت و ميزان فشار وارده به ميزان چرخش مارپيچ  و نيز قطر نازل بستگی دارد . در برخی از ماشينهای تزريق پلاستيک به جای مارپيچ از يک پيستون منگنه ای استفاده می شود .

Dwelling :

فاز Dwellingشامل يک مکث در پروسه تزريق می شود تا هم مذاب در داخل کويتيها به صورت کامل پر شود و هم گازهای ايجاد شده از محفظه های تعبيه شده خارج شوند .

 Cooling :  ( خنک کاری )

در اين مرحله مذاب خنک می شود تا به حالت جامد در آمده و قابليت خروج از قالب را پيدا کند . در غير اين صورت احتمال تغيير شکل محصول زياد می باشد .

 Mold Opening :  ( بازشدن قالب )

در اين قسمت بخش Clamping  از هم باز می شود تا دو نيمه قالبها نيز از هم باز شوند و آماده بيرون اندازی شوند .

Ejection: ( بيرون اندازی )

چند ميله به همراه يک صفحه عمليات خروج قطعه از قالب را انجام می دهند . رانرها و راهگاههای قطعه کار که به صورت غير استفاده و زايد می باشند از قطعه جدا و تميزسازی می شوند تا مجددا برای ذوب شدن آماده شوند .

امتيازات شيوه تزريق پلاستيک :

۱-     سرعت بالای توليد

۲-     تنوع وسيع مواد مورد استفاده در اين روش

۳-     صرفه جويی در نيروی انسانی

۴-     کمترين ميزان اتلاف مواد

۵-     کاهش عمليات بعد از تزريق در توليد محصول

محدوديت های شيوه تزريق پلاستيک :

۱-     هزينه های بالای تجهيزات و دستگاهها

۲-     بالا بودن هزينه های توليد و انجام پروسه

۳-     طراحی بعضی قسمتهای دستگاه بر حسب قالب مورد استفاده

درباره تزریق پلاستیک

دستگاه تزریق پلاستیک یا (Injection molding machine) که به عنوان پرس تزریق نیز شناخته می‌شود، دستگاهی برای تولید محصولات پلاستیکی توسط فرآیند قالب‌گیری تزریقی است. این دستگاه از دو قسمت اصلی، واحد تزریق و واحد گیره (بستن) تشکیل شده است.

چرا روش تزریق پلاستیک؟

اگر این مطلب را می‌خوانید، احتمالاً در مورد قالب‌گیری تزریق پلاستیک یکی دو نکته اصلی را می‌دانید. دلایل زیادی وجود دارد که چرا روند قالب‌گیری تزریقی در زمینه تولید پلاستیک بسیار محبوب است. رایج‌ترین دلیل این است که این دستگاه بهترین وسیله برای تولید مقادیر عظیم و یکسان قطعات پلاستیکی است. انواع مختلفی از دستگاه‌ها قالب سازی وجود دارد، که انتخاب این دستگاه‌ بسته به آنچه که شما تولید می‌کنید و همچنین دستگاه چگونه بر محصول تأثیر می گذارد، وابسته است.

فرآیند دستگاه تزریق پلاستیک

قالب‌گیری تزریقی کاربردی‌ترین فرآیند تولید برای ساخت انواع قطعات پلاستیکی است. طیف گسترده ای از محصولات با استفاده از این روش تولید می‌شوند که از نظر اندازه، پیچیدگی و کاربرد بایکدیگر متفاوت هستند. در فرآیند تزریق پلاستیک  از انواع ترکیبات پلاستیکی مانند پلی‌کربنات، پلی‌استایرن، پلی‌اتیلن، پلی‌پروپیلن، پلی وینیل‌کلراید، اکریلیک و تفلون برای تولید محصول نهایی استفاده می‌شود.

فرآیند قالب‌گیری تزریقی نیاز به استفاده از دستگاه قالب‌گیری تزریقی، مواد پلاستیکی خام و قالب دارد که شرح مراحل فرآیند قالب گیری تزریقی به صورت کامل و جامع در مقاله‌ای جداگانه آورده شده که می‌توانید از اینجا آن را مطالعه کنید.

سازوکار دستگاه تزریق پلاستیک

لبه‌های دستگاه قالب‌گیری تزریقی را می‌توان به صورت افقی یا عمودی بست. اکثر دستگاه‌ها به صورت افقی بسته می‌شوند، اما دستگاه تزریق عمودی در برخی از کاربردها مانند قالب ریزی و ساخت یکسری سازه‌ها استفاده می‌شود، که به دستگاه اجازه می‌دهد از جاذبه زمین استفاده کند. بعضی از دستگاه‌های عمودی نیز نیازی به بستن قالب ندارند.
روش‌های زیادی برای بستن روی صفحه وجود دارد که معمول‌ترین آن‌ها گیره‌های دستی است (هر دو نیمه به صفحه‌ها پیچ می‌شوند). با این حال گیره‌های هیدرولیکی (از چوک ها برای نگه داشتن ابزار در جای خود استفاده می‌شود) و گیره های مغناطیسی نیز استفاده می‌شود. گیره‌های مغناطیسی و هیدرولیکی در مواردی که نیاز به تغییر سریع ابزار باشد مورد استفاده قرار می گیرند.

دستگاه تزریق پلاستیک به ۲ بخش تقسیم بندی می‌شود: بخش اول گیره دستگاه و بخش دوم قسمت تزریق.
عملکرد واحد گیره، باز و بسته کردن قالب و بیرون انداختن محصولات است. ۲ نوع روش باز و بست وجود دارد، مکانیزم این دستگاه بدین صورت است که ابتدا در بخش گیره (بخش دورچین شکل زیر)، گیره به صورت دستی و در ادامه قسمت تزریق قالب مستقیماً با یک سیلندر هیدرولیکی باز و بسته می‌شود.

اجزای اصلی دستگاه قالب گیری تزریقی

دستگاه های تزریق پلاستیک از قیف تغذیه، مته مارپیچی و واحد حرارتی تشکیل شده‌اند. در واقع قالب‌ها در صفحات گیره‌ی دستگاه قفل شده و سپس پلاستیک از دهانه اسپرو به داخل قالب تزریق شده و در نهایت قطعه تزریقی ایجاد می‌شود . به صورت دقیق‌تر اجزا این دستگاه به شرح ذیل است:

واحد تزریق

از چهار جزء اصلی تشکیل شده است:

  1. موتور اسکرو یا موتور با پیچ بیرونی  ( اصطلاح خاصی هست که نمیدونم)
  2. پیچ و بشکه رفت و برگشتی
  3. بخاری ، ترموکوپل ، پیستون حلقه ای
  4. ورق صفحه ای (پیچ RR)

واحد گیره

از سه جزء اصلی تشکیل شده است:

  1. قالب
  2. گیره بیرونی موتور
  3. میله‌های گیره (میله‌های راهنما)

کاربرد دستگاه تزریق پلاستیک

در قالب تزریق پلاستیک از رزین‌های پلاستیکی گرانول یا گلوله‌ای شکل برای تولید محصولات مختلف از اجزای خودرو و هواپیما گرفته تا ظروف نگهداری، قطعات آلات موسیقی و شانه‌های مو استفاده می‌شود. از دستگاه تزریق پلاستیک برای تولید قطعات پلاستیکی دیواره نازک برای کاربردهای بسیار متنوع استفاده می‌شود که یکی از رایج ترین آنها پلاستیک است.
محفظه پلاستیکی یک محفظه دیواره نازک است در محصولات مختلفی از جمله لوازم خانگی، وسایل الکترونیکی مصرفی، ابزار برقی و همچنین در ساخت داشبورد خودرو مورد استفاده قرار می‌گیرند. سایر محصولات رایج دیواره نازک شامل انواع مختلف ظروف باز ، مانند سطل‌ها است. از دستگاه تزریق برای تولید چندین مورد روزمره مانند مسواک یا اسباب بازی های کوچک پلاستیکی نیز استفاده می شود. علاوه بر این بسیاری از دستگاه‌های پزشکی، از جمله دریچه‌ها و سرنگ‌ها، با استفاده از این دستگاه تولید می‌شوند.
عمده کاربرد این دستگاه‌ها در ایران به تولید انواع سبد میوه، گلدان، سطل، ظروف آشپزخانه پلاستیکی، قطعات خودرو و اختصاص دارد. از این رو معمولاً نام این دستگاه در کنار محصول نیز بکار می رود. بعنوان مثال دستگاه تزریق پلاستیک سبد میوه و….

انواع دستگاه قالب گیری تزریقی

دستگاه تزریق عمدتاً براساس میزان قدرت گیره طبقه بندی می‌شوند. درحقیقت هر اندازه قدرت گیره دستگاه بالاتر باشد، امکان تولید قطعات بزرگتر و سنگین‌تر را فراهم می‌آورد. پارامتر های مهم دستگاه عبارتند از:

  • قدرت گیره
  • ظرفیت واحد تزریق
  • فاصله بین میله های راهنما
  • کورس بازشو گیره
  • حداقل و حداکثر ارتفاع قالب

دستگاه‌های قالب‌گیری به ۳ دسته کلی هیدرولیکی ، برقی و هیبریدی تقسیم بندی می‌شوند، که در ادامه به صورت اختصار با این ۳ دستگاه بیشتر آشنا خواهیم شد.

۱دستگاه تزریق پلاستیک هیدرولیکی

دستگاه قالب‌گیری هیدرولیک از نظر تاریخی تنها گزینه در دسترس سازندگان بوده است تا اینکه یک شرکت تولید کننده این وسایل در ژاپن اولین ماشین الکتریکی را در اوایل دهه ۱۹۸۰ معرفی کرد. در اینجا برخی از مزایای دستگاه قالب‌گیری تزریقی تمام هیدرولیک آورده شده است:

قیمت پایین

قیمت پایه این دستگاه‌ها به طور قابل توجهی کمتر از گزینه‌های دیگر آن است.

قطعات ارزان تر

اگر به دلیل خرابی قطعه‌ای روی دستگاه تعویض شود یا طول عمر قطعات به اتمام برسد، قطعات تعویض هم آسان‌تر هم با هزینه کمتری پیدا می‌شوند.

قطعات قویتر

قطعات هیدرولیکی دستگاه در برابر سایش مقاوم ترند، لذا دوام بیشتری از سایر هم‌نوعان خود دارد.

قدرت

دستگاه قالب‌گیری هیدرولیک دارای نیروی بستن استثنایی هستند.